Tuhfe-i Hattâtîn

“Hüsn-i hat, fakire mal, zengine cemal, ekâbire kemaldir.”

Hüsn-i hat tarihinin en büyük kaynaklarından biri olan Tuhfe-i Hattâtîn, on sekizinci yüzyılın velut âlim ve müelliflerinden Müstakimzâde Süleyman Sâdeddin Efendi’nin ömrünün son dönemine damgasını vuran abidevi eseridir. Müstakimzâde, 1759-60’ta kaleme almaya başladığı ve hayatının son yıllarına kadar yeni bilgilerle zenginleştirdiği bu çalışmada, İslâm dünyasının asırlar boyunca yetiştirdiği hattatları bir araya getirir.

2066 biyografiyi ihtiva eden Tuhfe-i Hattâtîn, hattatların isimlerini ve hayat hikâyelerini kaydederken kimlerden hat meşk ettikleri, hangi yazı çeşitlerinde maharet kazandıkları, icazetleri, eserleri, yazdıkları Mushaflar, meslekleri, vefat tarihleri ve medfun oldukları yerler gibi pek çok ayrıntıya da yer verir. Hattatların şiir, mûsiki ve diğer sanatlardaki kabiliyetleri; kâğıt, kalem, mürekkep ve hat malzemelerine dair bilgiler de eserin zengin dünyasını tamamlar. Bu yönüyle Tuhfe, hat tarihinin yanında Osmanlı ilim, sanat, şehir ve kültür hayatının da benzersiz kaynaklarından biridir.

170’i aşkın yazma kaynaktan, kütüphanelerden, hususi koleksiyonlardan, hat meclislerinden ve bizzat müşahedelerinden yararlanan Müstakimzâde’nin eseri, Endülüs’ten Orta Asya’ya uzanan geniş bir coğrafyanın hat hafızasını günümüze taşıyor. Mustafa Koç’un titiz çalışmasıyla hazırlanan bu neşir ise eserin kaynaklarını izah eden kapsamlı girişi, biyografilerin dayandığı kaynakları gösteren notları ve metnin anlaşılmasını kolaylaştıran ilmî açıklamalarıyla Tuhfe-i Hattâtîn’in zengin malzemesini bugünün okuruna yeniden açıyor